به گزارش جامعه ایده آل؛ حیدر ارشدی، مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز، در نشست خبری تشریح جزئیات شصتوچهارمین دوره جایزه البرز دانشآموزی، با اشاره به اهداف این رویداد علمی و فرهنگی اظهار کرد: جایزه البرز از ابتدا با هدف شناسایی، حمایت و تشویق استعدادهای برتر ایرانی شکل گرفت و امروز پس از بیش از شش دهه فعالیت، همچنان در مسیر تحقق اندیشه بنیانگذار خود حرکت میکند.
وی با اشاره به تأسیس بنیاد فرهنگی البرز در سال ۱۳۴۲ به همت زندهیاد حسینعلی البرز افزود: بنیانگذار این مجموعه با اختصاص تمام دارایی خود به امور علمی و فرهنگی، تلاش کرد زمینه حمایت از دانشمندان، پژوهشگران، مخترعان، دانشجویان و دانشآموزان مستعد کشور را فراهم کند.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز سه هدف اصلی واقف را کاهش رنجهای انسانی، ارتقای سطح رفاه جامعه و اعتلای جایگاه ایران در عرصه جهانی عنوان کرد و گفت: از نگاه بنیانگذار بنیاد، سرمایهگذاری در حوزه علم و نیروی انسانی یکی از مؤثرترین راهکارها برای دستیابی به این اهداف بود.
ارشدی تأکید کرد: جایزه البرز را نباید صرفاً رویدادی برای اهدای جایزه نقدی و تقدیر از افراد برگزیده دانست؛ بلکه این مجموعه تلاش میکند میان استعدادهای علمی، مسئولیت اجتماعی و مسیر توسعه کشور ارتباط برقرار کند.
وی در تشریح عملکرد بنیاد از ابتدای فعالیت تاکنون بیان کرد: بیش از سه هزار دانشجو از تسهیلات وام تحصیلی بنیاد بهرهمند شدهاند و تعداد دریافتکنندگان جایزه حسن تحصیل نیز از چهار هزار و ۶۵۰ نفر فراتر رفته است.
به گفته ارشدی، بنیاد فرهنگی البرز تا پایان سال ۱۴۰۴ با برگزاری ۲۴ همایش ملی و استانی، از یکهزار و ۸۹۶ نفر از دانشمندان، مخترعان، دانشجویان، حوزویان و دانشآموزان برتر کشور تجلیل کرده است.
تغییر معیارهای ارزیابی؛ فراتر از معدل و موفقیت تحصیلی
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز با اشاره به اصلاح شاخصهای ارزیابی در فراخوان سال ۱۴۰۵ اظهار کرد: امسال معیارهای انتخاب دانشآموزان با توجه به ساحتهای ششگانه سند تحول بنیادین آموزشوپرورش بازنگری شد تا تواناییهای مختلف نوجوانان در کنار عملکرد تحصیلی آنها مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: در این رویکرد، موفقیت دانشآموزان تنها با نمرات درسی سنجیده نمیشود و حوزههایی مانند فعالیتهای اعتقادی و اخلاقی، اجتماعی، هنری، علمی، فناورانه، ورزشی و مهارتی نیز اهمیت دارند.
ارشدی ادامه داد: ارزیابی متقاضیان بر اساس هفت محور شامل سوابق تحصیلی، دستاوردهای علمی و پژوهشی، فعالیتهای معارف اسلامی، موفقیتهای ادبی، فعالیتهای هنری، افتخارات اجتماعی و ورزشی و همچنین مهارتهای حرفهای و کارآفرینی انجام شده است.
وی با بیان اینکه در بخش علمی، پژوهشی و فناورانه، دستاوردهایی نظیر مدالهای المپیاد، اختراعات، نوآوریها و پژوهشهای اصیل بررسی شدهاند، تصریح کرد: در سایر حوزهها نیز اعتبار فعالیتها، کیفیت دستاوردها و مستندات ارائهشده مورد ارزیابی قرار گرفته است.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز خاطرنشان کرد: هدف از این تغییرات آن است که توانمندی دانشآموزان در ابعاد مختلف شناسایی شود و موفقیت آنها صرفاً به کسب معدل بالا یا دریافت گواهینامههای متعدد محدود نماند.
ثبتنام نزدیک به ۱۰ هزار دانشآموز در فراخوان امسال
ارشدی با تشریح روند اجرایی جایزه البرز ۱۴۰۵ گفت: فراخوان این دوره در مردادماه منتشر شد و دانشآموزان واجد شرایط از ابتدای شهریور تا پایان روز ۳۱ شهریور فرصت داشتند مدارک و سوابق خود را از طریق پنجره واحد خدمات الکترونیک وزارت آموزشوپرورش ثبت کنند.
وی افزود: پس از پایان مهلت ثبتنام، پروندهها در چند مرحله بررسی شدند. ابتدا شرایط اولیه و مدارک متقاضیان ارزیابی و امتیازدهی مقدماتی انجام شد و سپس پروندههای واجد امتیاز لازم برای بررسی تخصصی در اختیار داوران قرار گرفتند.
به گفته وی، در مرحله نهایی، متخصصان حوزههای مختلف، اصالت و کیفیت دستاوردها، اعتبار مسابقات و رویدادهای علمی و همچنین تناسب مدارک با شاخصهای تعیینشده را بررسی کردند.
ارشدی با تأکید بر اهمیت عدالت در انتخاب برگزیدگان اظهار کرد: اگرچه بخشی از فرایند پالایش و محاسبات با استفاده از قواعد مشخص انجام میشود، تصمیمگیری نهایی بر عهده داوران متخصص است تا از اعمال سلیقه جلوگیری و اعتبار علمی جایزه حفظ شود.
وی درباره میزان استقبال از فراخوان امسال گفت: تعداد ثبتنامکنندگان از ۲ هزار و ۲۹۱ نفر در سال گذشته به ۹ هزار و ۷۹۲ نفر در سال جاری افزایش یافته است؛ به این ترتیب، میزان مشارکت حدود ۳۲۷ درصد رشد داشته و بیش از چهار برابر شده است.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز اضافه کرد: از مجموع متقاضیان، ۶ هزار و ۵۵۸ نفر دختر و سه هزار و ۲۳۴ نفر پسر بودند که به ترتیب حدود ۶۷ و ۳۳ درصد ثبتنامها را تشکیل میدهند.
حضور نمایندگان تمام استانها در رقابت علمی
ارشدی مشارکت دانشآموزان از سراسر کشور را یکی از ویژگیهای فراخوان امسال دانست و گفت: ثبتنام از هر ۳۱ استان انجام شده و حضور متقاضیان به مراکز استانها و شهرهای بزرگ محدود نبوده است.
وی با اشاره به آمار استانی ثبتنامکنندگان اظهار کرد: استان تهران با احتساب دو اداره کل شهر تهران و شهرستانهای تهران، با یکهزار و ۶۱۳ نفر بیشترین تعداد متقاضی را داشته است. پس از آن اصفهان با یکهزار و ۲۰۷ نفر، خراسان رضوی با یکهزار و ۱۲ نفر، فارس با ۵۱۱ نفر و البرز با ۴۹۷ نفر در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند.
به گفته ارشدی، پنج استان نخست نزدیک به نیمی از مجموع ثبتنامکنندگان را به خود اختصاص دادهاند؛ با این حال، استانهایی مانند خراسان جنوبی، چهارمحالوبختیاری، سیستانوبلوچستان، هرمزگان و ایلام نیز در این رقابت حضور داشتهاند.
وی تأکید کرد: تعداد ثبتنامها بهتنهایی معیار مناسبی برای سنجش ظرفیت علمی استانها نیست و فراهم کردن فرصت برابر برای شناسایی و معرفی استعدادهای دانشآموزی از سراسر کشور اهمیت بیشتری دارد.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز همچنین اعلام کرد حدود ۸۰ درصد برگزیدگان نهایی از مدارس استعدادهای درخشان هستند، اما دانشآموزانی از مدارس نمونه و سایر مدارس نیز در فهرست منتخبین قرار گرفتهاند.
رقابت دارندگان مدالهای علمی و پژوهشی برای کسب جایزه البرز
ارشدی با اشاره به سطح علمی متقاضیان امسال اظهار کرد: در میان پروندههای بررسیشده، دانشآموزان دارای مدالهای المپیادهای علمی کشوری و جهانی، برگزیدگان جشنواره جوان خوارزمی و نوجوان خوارزمی، منتخبین مسابقات پژوهشسراهای دانشآموزی و فعالان حوزه فناوری حضور داشتند.
وی افزود: در برخی گروهها رقابت میان دانشآموزانی انجام شد که هرکدام چندین افتخار معتبر ملی و بینالمللی داشتند و همین موضوع، انتخاب نهایی را دشوارتر کرد.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز درباره شرایط اولیه شرکت در این رقابت گفت: برخورداری از حداقل معدل ۱۹ در پایههای تحصیلی دوره متوسطه، یکی از شروط ورود به فرایند انتخاب است و این شرط در سامانه ثبتنام وزارت آموزشوپرورش اعمال شده بود.
وی ادامه داد: مدارک متقاضیان باید مربوط به سه سال اخیر تحصیلی باشد؛ بنابراین سوابق دانشآموزان پایه نهم در دورههای هفتم تا نهم و سوابق دانشآموزان پایه دوازدهم در دورههای دهم تا دوازدهم مورد بررسی قرار گرفته است.
ارشدی تصریح کرد: علاوه بر شرایط تحصیلی، سطح مسابقات، اعتبار مرجع صادرکننده گواهی، کیفیت دستاوردها و اصالت مدارک نیز در ارزیابی تخصصی نقش داشتهاند.
۵۴ دانشآموز در فهرست نهایی برگزیدگان قرار گرفتند
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز با اعلام نتایج داوری شصتوچهارمین دوره جایزه البرز گفت: در ابتدا ظرفیت تجلیل از ۶۴ دانشآموز، شامل ۳۲ نفر در متوسطه اول و ۳۲ نفر در متوسطه دوم، پیشبینی شده بود؛ اما در نهایت ۵۴ دانشآموز موفق به کسب امتیاز لازم و قرار گرفتن در فهرست برگزیدگان شدند.
وی افزود: از میان منتخبین نهایی، ۲۶ نفر به دوره متوسطه اول و ۲۸ نفر به دوره متوسطه دوم اختصاص دارند و در مجموع ۱۰ ظرفیت پیشبینیشده تکمیل نشده است.
ارشدی درباره علت این موضوع توضیح داد: تکمیل ظرفیت به هر قیمتی در دستور کار بنیاد نیست و در مواردی که متقاضیان حدنصاب علمی و امتیازی لازم را کسب نکردهاند، امکان انتخاب آنها وجود نداشته است. از سوی دیگر، در برخی رشتهها تعداد افراد واجد شرایط بیشتر از ظرفیت تعیینشده بوده و تعدادی از دانشآموزان مستعد به دلیل رقابت فشرده امکان حضور در فهرست نهایی را پیدا نکردهاند.
وی با اشاره به ترکیب جنسیتی برگزیدگان اظهار کرد: از مجموع ۵۴ دانشآموز منتخب، ۳۱ نفر دختر و ۲۳ نفر پسر هستند. در متوسطه اول ۱۷ دختر و ۹ پسر و در متوسطه دوم نیز ۱۴ دختر و ۱۴ پسر انتخاب شدهاند.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز درباره نتایج رشتههای متوسطه دوم گفت: تمام هشت سهمیه رشتههای ریاضیفیزیک و علوم تجربی تکمیل شده، اما در رشته علوم انسانی هفت نفر بهعنوان برگزیده معرفی شدهاند.
ارشدی با اشاره به اینکه سال گذشته نیز از ظرفیت ۶۳ نفر، ۵۲ دانشآموز انتخاب شده بودند، تأکید کرد: اولویت بنیاد همواره انتخاب افراد شایسته بر اساس معیارهای علمی بوده و تکمیل عددی سهمیهها نمیتواند جایگزین احراز صلاحیت شود.
وی همچنین خاطرنشان کرد: انتخاب نشدن برخی دانشآموزان به معنای نداشتن استعداد یا شایستگی نیست؛ چراکه محدودیت ظرفیت و سطح بالای رقابت موجب شده تعدادی از متقاضیان با وجود سوابق ارزشمند، در فهرست نهایی قرار نگیرند.
از مدال المپیاد تا اختراع و مهارتهای فناورانه
ارشدی درباره ویژگیهای برگزیدگان این دوره اظهار کرد: سوابق دانشآموزان منتخب نشاندهنده تنوع قابل توجه استعدادهای علمی، پژوهشی و مهارتی در کشور است.
وی افزود: در میان دانشآموزان متوسطه دوم، مدالآوران المپیادهای زیستشناسی، ریاضی و هوش مصنوعی حضور دارند و در کنار آنها پژوهشگران و استعدادهای فنی و حرفهای نیز دیده میشوند که برخی به تیم ملی مهارت ایران راه یافتهاند.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز ادامه داد: در متوسطه اول نیز دانشآموزانی با دستاوردهایی در زمینه اختراع، رباتیک، امنیت سایبری، فناوری زیستی، پژوهشهای فضایی، برنامهنویسی و تحقیقات کاربردی به جمع برگزیدگان راه یافتهاند.
وی با اشاره به موفقیتهای فرهنگی، هنری و ورزشی منتخبین گفت: این مجموعه دستاوردها نشان میدهد که ظرفیت نوجوانان ایرانی تنها به حوزههای درسی و علمی محدود نیست و زمینههای مختلفی برای رشد و شکوفایی استعدادهای آنان وجود دارد.
برگزاری مراسم تجلیل در ۱۵ آبان در تهران
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز زمان برگزاری شصتوچهارمین همایش ملی جایزه البرز دانشآموزی را روز جمعه ۱۵ آبان ۱۴۰۵ اعلام کرد و گفت: این مراسم از ساعت ۹ صبح در سالن همایشهای بینالمللی هتل ارم تهران آغاز میشود و حدود سه ساعت ادامه خواهد داشت.
وی افزود: ۵۴ دانشآموز منتخب از سراسر کشور به همراه خانوادههای خود در این همایش حضور خواهند داشت و از مسئولان ارشد حوزههای علمی، فرهنگی و آموزشی کشور نیز برای شرکت در مراسم دعوت شده است.
ارشدی از انجام هماهنگی برای حضور رئیس سازمان اوقاف و امور خیریه، وزیر آموزشوپرورش و وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی خبر داد و گفت: همچنین از معاونان وزارت آموزشوپرورش، معاون آموزش متوسطه و رئیس سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان برای حضور در این برنامه دعوت شده است.
وی معرفی سوابق و افتخارات دانشآموزان منتخب را از بخشهای مهم این مراسم دانست و افزود: در جریان همایش، دستاوردهای علمی، پژوهشی، فرهنگی و مهارتی برگزیدگان معرفی میشود. همچنین حضور تعدادی از برگزیدگان دانشآموزی دهه ۵۰ شمسی، فرصتی برای نمایش ارتباط نسلهای مختلف دریافتکنندگان جایزه البرز خواهد بود.
به گفته مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز، در این مراسم به هر یک از منتخبین، تندیس اختصاصی جایزه البرز، گواهی تقدیر و جایزه نقدی اهدا میشود و مقدمات پخش زنده تصویری همایش نیز فراهم شده است.
افزایش مبلغ جوایز نقدی به ۸۰ و ۱۰۰ میلیون تومان
ارشدی یکی از مهمترین تصمیمهای جدید بنیاد برای دوره امسال را افزایش مبلغ جوایز نقدی دانشآموزان منتخب عنوان کرد و گفت: بر اساس فراخوان اولیه، جایزه نقدی برگزیدگان متوسطه اول ۶۵ میلیون تومان و منتخبین متوسطه دوم ۸۵ میلیون تومان تعیین شده بود.
وی ادامه داد: هیئت امنای بنیاد فرهنگی البرز در نشست اخیر خود با هدف حمایت بیشتر از استعدادهای برتر و قدردانی از تلاشهای علمی و فرهنگی آنها، با افزایش مبالغ جوایز موافقت کرد.
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز تصریح کرد: بر اساس مصوبه جدید، هر یک از ۲۶ برگزیده متوسطه اول ۸۰ میلیون تومان و هر یک از برگزیدگان متوسطه دوم ۱۰۰ میلیون تومان دریافت خواهند کرد.
وی افزود: در نتیجه این تصمیم، مبلغ جایزه نقدی هر دانشآموز نسبت به سال گذشته ۲۵ میلیون تومان افزایش یافته و مجموع اعتبارات نقدی اختصاصیافته به ۵۴ برگزیده به حدود پنج میلیارد تومان میرسد.
ارشدی تأکید کرد: تمام این مبالغ از محل درآمدهای موقوفه بنیاد فرهنگی البرز تأمین میشود و این موضوع نمونهای از نقش وقف در پشتیبانی از توسعه علمی و فرهنگی کشور است.
برنامه بنیاد برای تشکیل شبکه نخبگان ادوار جایزه البرز
مدیرعامل بنیاد فرهنگی البرز در بخش دیگری از سخنان خود از برنامهریزی برای ایجاد شبکهای از برگزیدگان دورههای گذشته این جایزه خبر داد و گفت: طی بیش از ۶۰ سال فعالیت بنیاد، بیش از شش هزار نفر از نخبگان علمی کشور شناسایی و مورد حمایت قرار گرفتهاند که میتوانند سرمایهای ارزشمند برای توسعه فعالیتهای علمی و پژوهشی باشند.
وی با اشاره به اینکه بخشی از این افراد درگذشته یا از کشور مهاجرت کردهاند، افزود: تعداد قابل توجهی از برگزیدگان همچنان در ایران فعالیت دارند و میتوان از توان علمی، پژوهشی و تجربیات آنها برای تقویت ارتباط میان نسلهای مختلف نخبگان استفاده کرد.
ارشدی ادامه داد: اقدامات اولیه برای راهاندازی این شبکه آغاز شده است تا برگزیدگان ادوار مختلف بتوانند ضمن تبادل تجربه و بهرهگیری از ظرفیتهای یکدیگر، زمینه همکاریهای علمی و پژوهشی و ماندگاری استعدادهای برتر در کشور را تقویت کنند.
وی در پایان با تأکید بر اهمیت تداوم حمایت از دانشآموزان مستعد اظهار کرد: جایزه البرز باید فراتر از یک رویداد سالانه، به عاملی برای امیدآفرینی، الگوسازی و ترویج فرهنگ توجه به علم و تلاش تبدیل شود. موفقیت ۵۴ دانشآموز منتخب نیز میتواند انگیزهای برای هزاران نوجوان دیگر باشد تا مسیر یادگیری، نوآوری و پیشرفت را با جدیت ادامه دهند.