به گزارش جامعه ایده آل؛به نقل از روابط عمومی رسانه ملی، مسلم ملکی، مدیرکل مالکیت فکری و حقوق بینالملل رسانه ملی جزئیات این دستاورد، ابعاد حقوقی پروژه برگزیده و تأثیر آن بر وجهه بینالمللی سازمان را تشریح کرده و به پرسشهایی در این زمینه پاسخ داد.
درباره جایزه IPLC و تاریخچه آن توضیح دهید؛ این جایزه به چه طرحهایی اهدا میشود؟
جوایز کمیته حقوقی و مالکیت فکری اتحادیه رادیو و تلویزیونهای آسیا و اقیانوسیه (IPLC Awards) نخستینبار در جریان مجمع عمومی ABU در سال ۲۰۱۹ در توکیو پایهگذاری شد. فلسفه اصلی این جایزه، تحقق عملی شعار «ایجاد احترام برای حقوق مالکیت فکری» در صنعت پخش و رسانه است. این جایزه به دنبال شناسایی و تقدیر از اقدامات، طرحها و ابتکارات حقوقی و مقرراتگذاری نوآورانهای است که به شکل عملی بتوانند ساختار سازمانهای رسانهای عضو را متحول کنند؛ اقداماتی نظیر بازآفرینی سازوکارها در مواجهه با سرقت سیگنال، توسعه ساختارهای نوین کپیرایت، تدوین مقررات نوین متناسب با شرایط رسانه و ظرفیتسازی حقوقی در سطح ملی و منطقهای.
امسال در سیودومین دوره این رویداد، هیئتداوران مستقل بینالمللی که ترکیبی از صاحبنظران، کارشناسان بخش خصوصی و استادان برجسته دانشگاهی بودند، پس از ارزیابی دقیق مستندات اعضا، طرح ارائه شده از سوی سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران را شایسته دریافت تندیس و عنوان برنده این دوره تشخیص دادند.
ارزیابی و داوری این مسابقات به چه شکلی انجام شد و چه عاملی باعث شد که طرح صداوسیما از میان تمام اعضای اتحادیه بهعنوان پروژه برگزیده انتخاب شود؟
رقابت امسال بسیار فشرده بود. اعضای اتحادیه مستندات مکتوب و پروژههای اجرا شده خود را در چارچوب یک گزارش تخصصی به دبیرخانه ارسال کردند. داوری بهصورت کاملاً مستقل و خارج از ساختار اداری ABU انجام شد تا عدالت در ارزیابی حفظ شود. نقطهقوت طرح ما که موردتوجه ویژه هیئتداوران قرار گرفت، عملیاتی و کاربردی بودن اقدامات در حوزه توسعه و مدیریت مالکیت فکری و انطباق سریع با نیازهای نوین رسانهای بود.
ادارهکل مالکیت فکری و حقوق بینالملل سازمان توانست نشان دهد که حقوق مالکیت فکری در صداوسیما یک موضوع تئوریک و بایگانیشده نیست، بلکه ابزاری فعال برای ارزشآفرینی، ارتقای داراییهای فکری سازمان و تنظیمگری مؤثر در برابر نقض حقپخش و سرقت سیگنال است.
یکی از نکات کلیدی که در گزارشهای اولیه به آن اشاره شده، نقش ابزارهای نوین فناوری، بهویژه هوش مصنوعی در این دستاورد حقوقی است. ارتباط میان حوزه مالکیت فکری و هوش مصنوعی در پروژه شما چگونه تعریف شده است؟
این یکی از چالشهای بزرگ و روزآمد رسانهها در سراسر دنیاست. ورود هوش مصنوعی مولد به فرایندهای تولید، ویرایش و پخش محتوا، مرزهای سنتی حقوق رسانه را جابهجا کرده است. ما امروز با پرسشهای پیچیدهای مواجهیم؛ ازجمله اینکه حقوق مادی و معنوی آثاری که با ابزارهای هوش مصنوعی تولید میشوند، متعلق به کیست یا اینکه چگونه باید داراییهای آرشیوی سازمان را در مواجهه با استفاده غیرمجاز توسط الگوریتمهای هوش مصنوعی مدیریت و بازآفرینی کرد.
ادارهکل مالکیت فکری و حقوق بینالملل صداوسیما تلاش کرده است تا همگام با این تحول فناورانه، چارچوبهای حقوقی و پروتکلهای توسعهمحورِ مدرنی را تدوین کند. این آمادگی علمی و اقدام پیشگیرانه در تدوین مقررات و سیاستهای مالکیت فکری مرتبط با هوش مصنوعی، برای داوران بینالمللی بسیار ارزشمند و تحسینبرانگیز بود؛ چراکه نشان داد رسانه ملی ایران نهتنها منفعل نیست، بلکه نسبت به چالشهای حقوقی عصر دیجیتال نگاهی پیشرو، پیشدستانه و تحولآفرین دارد.
کسب این جایزه چه تأثیری بر وجهه بینالمللی سازمان صداوسیما و نقش آن در اتحادیه ABU خواهد داشت؟
صداوسیما همواره یکی از اعضای فعال و اثرگذار در اتحادیه بوده است. این موفقیت حقوقی، علاوهبر ارتقای وجهه بینالمللی رسانه ملی، بهعنوان یک محرک تحولی عمل میکند. وقتی نهادهای بینالمللی رسانهای میبینند که صداوسیمای ایران از منظر حقوقی و رعایت استانداردهای مالکیت فکری در چنین تراز بالایی قرار دارد و مورد تقدیر داوران مستقل قرار میگیرد، اعتبار و وزن چانهزنی سازمان در قراردادهای بینالمللی، تبادل
محتوا و ارتقای برند ملی در عرصه فرامرزی بهطور چشمگیری افزایش مییابد. این جایزه اثبات کرد که ما در مسیر درستی از حکمرانی و تحول رسانهای گام برمیداریم.
گامهای بعدی ادارهکل مالکیت فکری سازمان پس از دریافت این جایزه معتبر بینالمللی چیست؟
گام بعدی ما، توسعه و پیادهسازی کامل ساختارهای نوین کپیرایت دیجیتال و تکمیل پیوستهای حقوقی هوش مصنوعی در تمام بخشهای سازمان در راستای سند تحول است. ما مصمم هستیم این الگوی موفق را به یک ساختار بومی و کارآمد تبدیل کنیم تا صداوسیما در حوزه مالکیت فکری، نهتنها در سطح منطقه، بلکه در تراز جهانی بهعنوان یک الگوی پیشرو و تحولیافته شناخته شود.
